امین کائیدی شادگان
نانوایی پلمب شدند؛ اما چه کسی مسئول «نمک پنهان» در سفره مردم است؟
۶ نانوایی پلمب شدند؛ اما چه کسی مسئول «نمک پنهان» در سفره مردم است؟ پلمب ۶ نانوایی به دلیل استفاده بیش از حد از نمک، اگر واقعاً با هدف حفاظت از سلامت مردم انجام شده باشد، قابل توجه است؛ اما سؤال بزرگتر اینجاست: چرا باید کار به پلمب برسد و آیا مردم باید فقط تعداد
کرونا :
امین کائیدی شادگان

۶ نانوایی پلمب شدند؛ اما چه کسی مسئول «نمک پنهان» در سفره مردم است؟
پلمب ۶ نانوایی به دلیل استفاده بیش از حد از نمک، اگر واقعاً با هدف حفاظت از سلامت مردم انجام شده باشد، قابل توجه است؛ اما سؤال بزرگتر اینجاست: چرا باید کار به پلمب برسد و آیا مردم باید فقط تعداد نانواییهای پلمبشده را بدانند یا میزان تخلف و نتیجه آزمایشها هم باید برایشان شفاف شود؟
نمک در نان فقط یک مسئله مربوط به مزه نیست. نمک بر تخمیر، بافت و کیفیت خمیر اثر دارد و به همین دلیل استفاده از مقدار مشخصی از آن در فرآیند پخت نان ضروری است. مشکل از جایی آغاز میشود که میزان نمک از حد استاندارد عبور کند.

نمک زیاد؛ یک تخلف ساده یا تهدیدی برای سلامت مردم؟
سازمان جهانی بهداشت توصیه میکند مصرف نمک برای بزرگسالان کمتر از ۵ گرم در روز باشد؛ زیرا مصرف بالای سدیم موجب افزایش فشار خون میشود و فشار خون بالا نیز از عوامل اصلی خطر بیماریهای قلبی و سکته مغزی است.
بنابراین نمیتوان تخلف در میزان نمک نان را صرفاً یک «تخلف صنفی» دانست.
وقتی نان، غذایی است که بسیاری از مردم تقریباً هر روز مصرف میکنند، نمک اضافی میتواند بهصورت تدریجی وارد رژیم غذایی مردم شود؛ بدون اینکه مصرفکننده دقیقاً بداند چه مقدار نمک دریافت کرده است.
یک مطالعه درباره نانهای سنتی در تهران نشان داد که در سال ۲۰۱۸ میانگین نمک نمونههای بررسیشده ۱.۴۳ گرم در هر ۱۰۰ گرم وزن خشک بوده و تنها حدود ۵۴ درصد نمونهها در محدوده مجاز مورد بررسی قرار داشتند. این مطالعه همچنین بر نقش قابل توجه نان در دریافت روزانه نمک تأکید کرده است.
حتی در یک مطالعه جدیدتر روی بزرگسالان ایرانی، نانهای سنتی تخت بهعنوان یکی از مهمترین منابع دریافت سدیم شناسایی شدند و بیش از ۸۰ درصد شرکتکنندگان، مصرف نمکی بالاتر از مقدار توصیهشده داشتند.
ارتباط نمک با سکته و بیماری قلبی چیست؟
مسیر را باید درست توضیح داد:
نمک زیاد → افزایش دریافت سدیم → افزایش فشار خون در بسیاری از افراد → افزایش فشار بر عروق و قلب → افزایش خطر بیماریهای قلبی و سکته.
سازمان جهانی بهداشت نیز صراحتاً مصرف زیاد نمک را از عوامل خطر فشار خون بالا میداند و فشار خون بالا را با بیماری قلبی و سکته مرتبط میکند.
در ایران نیز موضوع قابل توجه است. بر اساس پروفایل فشار خون سازمان جهانی بهداشت، در سال ۲۰۲۱ حدود ۱۳۴ هزار مرگ ناشی از بیماریهای قلبیعروقی در ایران ثبت شده و ۵۳ درصد از مرگهای قلبیعروقی به فشار خون سیستولیک بالا منتسب شده است. همین گزارش میانگین مصرف نمک روزانه بزرگسالان ۲۵ سال به بالا را حدود ۶ گرم برآورد کرده است؛ بالاتر از توصیه کمتر از ۵ گرم در روز.
البته این اعداد به این معنا نیست که میتوان هر سکته یا حمله قلبی را به «نمک نان» نسبت داد. بیماریهای قلبی عوامل متعددی دارند؛ از فشار خون و دیابت گرفته تا چاقی، کمتحرکی، استعمال دخانیات، تغذیه نامناسب و عوامل ژنتیکی.
اما دقیقاً به همین دلیل است که کاهش یک عامل خطر قابل پیشگیری، اهمیت دارد.
پس نانوایی از نمک بیشتر چه نفعی میبرد؟
سؤال افکار عمومی همینجاست.
آیا نانوا برای بهتر شدن کیفیت نان نمک بیشتری استفاده کرده؟
آیا هدف، کنترل تخمیر بوده؟
آیا ذائقه مشتریان باعث این افزایش شده؟
یا اساساً نانوا از استاندارد دقیق مصرف نمک اطلاع نداشته است؟
اینها باید پاسخ داده شود.
صرفاً اعلام «۶ نانوایی متخلف پلمب شدند» برای افکار عمومی کافی نیست.
مردم باید بدانند:
- میزان نمک مجاز چقدر بوده؟
- میزان نمک نان این نانواییها دقیقاً چقدر اندازهگیری شده؟
- چند درصد بالاتر از حد مجاز بوده؟
- نمونهبرداری توسط چه مرجعی انجام شده؟
- آیا آزمایشگاه تأیید صلاحیت شده است؟
- آیا این نانواییها سابقه تخلف داشتهاند؟
- آیا پیش از پلمب اخطار یا آموزش دریافت کرده بودند؟
- مدت پلمب چقدر است؟
- تکلیف نانوایی پس از رفع پلمب چیست؟
سختگیری لازم است؛ اما شفافیت هم لازم است
نظارت بر نمک نان، زمانی معنا پیدا میکند که هدف آن حفاظت از سلامت مردم باشد.
اما سلامت مردم با یک خبر کوتاه درباره «پلمب چند نانوایی» تأمین نمیشود.
اگر دستگاه نظارتی واقعاً برای سلامت مردم اقدام کرده است، باید نتیجه بازرسیها را نیز شفاف کند.
زیرا مردم حق دارند بدانند نانی که هر روز روی سفره آنها قرار میگیرد، فقط از نظر قیمت و وزن کنترل میشود یا از نظر سلامت نیز واقعاً تحت نظارت است.
از طرف دیگر، برخورد با نانوایی هم باید بر اساس اندازهگیری معتبر، استاندارد روشن و فرآیند قانونی باشد؛ تا نانوا نیز بداند دقیقاً به چه دلیل مجازات شده و چگونه میتواند تخلف را اصلاح کند.
پرسش اصلی از مسئولان:
اگر سلامت مردم خط قرمز است، چرا فقط تعداد نانواییهای پلمبشده اعلام میشود؟
مردم باید بدانند چه میزان نمک در نان این نانواییها کشف شده و این میزان چقدر با استاندارد فاصله داشته است.
پلمب ممکن است پایان یک پرونده تخلف باشد؛
اما برای افکار عمومی، شروع یک سؤال بزرگتر است: نظارت بر سلامت نان در تمام نانواییها چگونه انجام میشود؟
نان، غذای روزانه مردم است؛
سلامت مردم هم نباید پشت درِ آزمایشگاهها و گزارشهای محرمانه بماند.
نویسنده:امین کائیدی شادگان
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0