بلوط‌های زاگرس در آستانه نابودی؛ چهارمحال و بختیاری زیر تیغ قاچاق و تخریب

بلوط‌های زاگرس در آستانه نابودی؛ چهارمحال و بختیاری زیر تیغ قاچاق و تخریب

استان چهارمحال و بختیاری، با جنگل‌های بلوط زاگرس، منابع آبی و اکوسیستم کم‌نظیر خود، یکی از مهم‌ترین ذخایر طبیعی کشور به شمار می‌رود. با این حال، این سرمایه ملی امروز بیش از هر زمان دیگری با تهدیدهایی جدی روبه‌روست: قاچاق گسترده چوب و زغال، زمین‌خواری، انتقال‌های بی‌رویه آب، سدسازی‌های غیرکارشناسی، ورود پساب آلاینده کارخانه خمیرمایه ناغان و فعالیت‌های پرخطر معادنی همچون نیلیچیان دوپلان. مجموعه این عوامل نه‌تنها محیط‌زیست استان را به مرز نابودی کشانده، بلکه معیشت کشاورزان، دامداران و آینده گردشگری منطقه را نیز تهدید می‌کند.

در شرایطی که بحران‌های زیست‌محیطی ابعاد گسترده‌تری یافته‌اند، منابع طبیعی و محیط‌زیست استان با کمبود جدی بودجه و امکانات مواجه‌اند و توان مقابله با این روندها را ندارند. فعالان محیط‌زیست پیشنهاد داده‌اند که در منطقه حساس مشایخ، میان لردگان و بازفت، یک پایگاه مجهز با حضور نیروهای آموزش‌دیده، خودروهای شاسی‌بلند، تجهیزات اطفای حریق، پهپاد و حتی بالگرد ایجاد شود تا بتوان به شکل جدی با قاچاق چوب و آتش‌سوزی‌های پی‌درپی جنگل‌های بلوط مقابله کرد.

از سوی دیگر، کارشناسان تأکید دارند که دستگاه قضایی باید رویکرد خود را در برخورد با متخلفان تغییر دهد. به باور آنان، مجازات‌های نقدی یا حبس کوتاه‌مدت بازدارندگی کافی ندارد و لازم است متخلفان به جنگل‌کاری و نگهداری محدوده‌های آسیب‌دیده برای مدت طولانی – دست‌کم ده سال – ملزم شوند. این اقدام می‌تواند علاوه بر جبران بخشی از خسارت‌ها، فرهنگ مسئولیت‌پذیری در قبال طبیعت را در جامعه نهادینه کند.

اکنون پرسش اصلی این است: آیا مسئولان استان و کشور برای جلوگیری از نابودی جنگل‌های بلوط و اکوسیستم زاگرس دست به اقدامی فوری و هماهنگ خواهند زد، یا باید نظاره‌گر از دست رفتن یکی از ارزشمندترین میراث‌های طبیعی ایران باشیم؟

✍️ سیدعلی احمدی گل‌سفیدی
فعال آب و محیط‌زیست

نویسنده:سید علی احمدی گل سفیدی