امین کائیدی شادگان- پژوهشگر و تحلیلگر مسائل ژئوپلیتیک و رسانهای
ترامپ و شایعه مرگ؛ جنگ روانی یا پروژهای علیه ایران؟
ترامپ و شایعه مرگ؛ جنگ روانی یا پروژهای علیه ایران؟ در روزهای اخیر، فضای رسانهای جهان با شایعهای غیرمنتظره پر شد: «ترامپ مرده است». هشتگها و خبرهای زنجیرهای در شبکههای اجتماعی، بهویژه در آمریکا، موجی از سردرگمی و گمانهزنی ایجاد کردند. این شایعه بهقدری پررنگ شد که حتی رسانههای جریان اصلی ناچار شدند به
کرونا :
امین کائیدی شادگان- پژوهشگر و تحلیلگر مسائل ژئوپلیتیک و رسانهای
ترامپ و شایعه مرگ؛ جنگ روانی یا پروژهای علیه ایران؟
در روزهای اخیر، فضای رسانهای جهان با شایعهای غیرمنتظره پر شد: «ترامپ مرده است». هشتگها و خبرهای زنجیرهای در شبکههای اجتماعی، بهویژه در آمریکا، موجی از سردرگمی و گمانهزنی ایجاد کردند. این شایعه بهقدری پررنگ شد که حتی رسانههای جریان اصلی ناچار شدند به آن واکنش نشان دهند. ساعاتی بعد، خود ترامپ در کاخ سفید حاضر شد و با لحنی ترکیبی از شوخی و انتقاد، خبر را «فیکنیوز» خواند و تأکید کرد که هرگز در عمرش اینقدر سرحال نبوده است.
اما آیا این ماجرا صرفاً یک حمله رسانهای علیه ترامپ بود؟ یا خود او پشتپرده این نمایش قرار داشت تا با استفاده از آن، اهداف بزرگتری را دنبال کند—از جمله ضربهای جدید به ایران؟
۱. وقتی شایعه مرگ، دستاوردهای صلح را میپوشاند
ترامپ پیش از این ماجرا، بارها از نقش خود در برنامههای صلح منطقهای سخن گفته بود؛ چه در خاورمیانه و چه در شرق آسیا. اما شایعه مرگ ناگهانی او، تمام این روایت را تحتالشعاع قرار داد. بهجای آنکه رسانهها درباره ابتکارات دیپلماتیک او بحث کنند، درگیر صحت یا جعلی بودن خبر مرگش شدند.
این اتفاق دقیقاً همان چیزی است که در علم «جنگ روایتها» اهمیت دارد: جایگزینی بحثها و تغییر میدان توجه افکار عمومی. حال اگر سناریوی دست داشتن خود ترامپ را بپذیریم، میتوان گفت او آگاهانه اجازه داد این شایعه اوج بگیرد تا در لحظه بازگشت، تصویری قدرتمندتر و نمادینتر از خودش بسازد.
۲. مقایسه با ایران؛ پیام پنهان ترامپ
یکی از لایههای بیانیه ترامپ اشاره غیرمستقیم به موضوعی حساس بود:
او میخواست بگوید همانطور که در ایران وقتی رهبر یا مرجعیت دینی حتی برای چند روز در انظار عمومی ظاهر نمیشود، جامعه نگران و ملتهب میگردد، درباره او نیز باید همین حساسیت وجود داشته باشد.
این مقایسه بهظاهر ساده، در واقع پیام عمیقی داشت: ترامپ میخواست جایگاه خود را در سطح یک رهبر مرجع جهانی نشان دهد. اما از زاویه دیگر، چنین مقایسهای کنایهای به ایران نیز بود—یعنی بازنمایی این تصور که غیبت او هم به اندازه غیبت یک رهبر دینی در تهران، میتواند جهان را به التهاب بکشاند.
۳. انتخابات آمریکا و شبح «انتخابات زودهنگام»
شایعه مرگ ترامپ در برههای حساس پخش شد: زمانی که فضای انتخاباتی آمریکا بهشدت قطبی است.
- مخالفان او امیدوار بودند که این خبر، حتی دروغین، بتواند تصویری از ضعف جسمانی و بیثباتی بسازد.
- برخی تحلیلگران حتی سناریوی «انتخابات زودهنگام» یا فشار برای جایگزینی سریع ترامپ را مطرح کردند.
اما واکنش سریع او، تمام این برنامهها را خنثی کرد. برعکس، او توانست با لبخند و تمسخر رسانهها، به مردم آمریکا القا کند که هنوز در اوج انرژی است.
۴. پشتپرده احتمالی: آیا خود ترامپ کارگردان بود؟
اینجا نقطه حساس تحلیل است. اگر بپذیریم که خود ترامپ یا تیم رسانهایاش این شایعه را مدیریت کردهاند، چند هدف روشن به دست میآید:
- تقویت جایگاه رهبری جهانی: او میخواست نشان دهد که نبودنش همانقدر خبرساز است که غیبت رهبران بزرگ دینی یا سیاسی.
- انحراف افکار عمومی: بهجای تمرکز بر پروندههای حقوقی و فشارهای داخلی، رسانهها سرگرم شایعه مرگ او شدند.
- تثبیت روایت قربانی بودن: ترامپ بارها گفته است که رسانههای جریان اصلی «دشمن مردم» هستند. این ماجرا به او امکان داد دوباره خود را قربانی «دروغهای رسانهای» نشان دهد.
- فشار غیرمستقیم به ایران: ترامپ میداند که ایران در جنگ رسانهای بهشدت حساس است. او با ساختن چنین شایعهای و سپس مقایسه با جایگاه رهبری ایران، تلاش کرد اعتبار تهران را به چالش بکشد و نشان دهد که در سطح جهانی، خودش هم به اندازه رهبر ایران نقش مرجعیت دارد. این همان ضربهای است که شاید هدف نهایی ماجرا باشد.
۵. چرا ایران در این سناریو هدف است؟
- در فضای رسانهای غرب، ایران همیشه بهعنوان کشوری تصویر میشود که رهبرش محور انسجام و ثبات داخلی است.
- ترامپ با بهرهبرداری از شایعه مرگ خود، در واقع به مردم آمریکا و متحدان غربی چنین پیامی داد: «نبود من همان اثری را دارد که نبود رهبر ایران دارد.»
- این قیاس، بهصورت غیرمستقیم، میتواند پایهای برای تبلیغات ضدایرانی باشد: القای اینکه ایران وابسته به یک فرد است، همانطور که آمریکا میتواند به فردی مثل ترامپ متکی باشد. در نتیجه، هرگونه فشار بر ایران نیز با همین منطق «ضعف فردمحور» توجیهپذیر خواهد شد.
۶. پیامدها برای آمریکا و جهان
- برای داخل آمریکا: ترامپ با این نمایش، دوباره به کانون توجه بازگشت و کمپین انتخاباتیاش را از موضع ضعف به موضع قدرت منتقل کرد.
- برای رسانههای جریان اصلی: اعتماد عمومی به آنها باز هم کمتر شد، چرا که ترامپ توانست با یک جمله ساده «این فیکنیوز است» موجی از همدلی را سمت خود بکشد.
- برای ایران و منطقه: این ماجرا نشان داد که حتی یک شایعه درباره ترامپ میتواند در جنگ روانی علیه ایران بهکار گرفته شود. رسانههای غربی با برجستهسازی قیاسهای پنهان ترامپ، تلاش دارند تهران را در برابر افکار عمومی جهانی در موقعیت دفاعی قرار دهند.
جمعبندی
شایعه مرگ ترامپ را نباید فقط یک «جوک اینترنتی» یا «فیکنیوز ساده» دانست. این ماجرا میتواند بخشی از یک پروژه پیچیده رسانهای باشد؛ پروژهای که حتی ممکن است خود ترامپ پشت آن قرار داشته باشد.
در این سناریو، او توانست:
- دستاوردهای صلح خود را پنهان کرده و بعد با قدرت بازگرداند،
- خود را در جایگاه یک رهبر مرجع جهانی معرفی کند،
- تهدید انتخابات زودهنگام را خنثی سازد،
- و در نهایت، ضربهای رسانهای به ایران بزند—با القای این پیام که نبود او در آمریکا همان اندازه مهم است که نبود رهبر ایران در تهران.
به این ترتیب، شایعه مرگ ترامپ نهتنها پایانی بر حیات سیاسی او نبود، بلکه میتواند به نقطه عطفی تازه در بازی بزرگ او علیه رقبای داخلی و دشمنان خارجی، بهویژه ایران، تبدیل شود.
نویسنده:امین کائیدی شادگان- پژوهشگر و تحلیلگر مسائل ژئوپلیتیک و رسانهای
- نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
- نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0