آتل یا اسپلینت پا و مچ چیست؟

آتل پا و مچ که به اصطلاح پزشکی به اسپلینت پا و مچ شناخته می‌شود، پا را بدون حرکت نگه‌می‌دارد و برای محافطت از پا بعد از جراحی یا برای بی‌حرکت نگه‌داشتن مفاصل مچ و زانو پا استفاده می‌شود. گاهی پزشکان برای مراقب از پا، پا را گچ می‌گیرند اما برای راحتی فرد و عوارض کمتر به سراغ اسپلینت‌های پا می‌روند.

اسپلینت پا و مچ

از آنجایی که استفاده از اسپلینت پا و مچ ، سریع و آسان است و بیماران می‌توانند بدون دغدغه و سریع‌تر از مطب پزشک خارج شوند. آتل یا اسپلینت پا و مچ معمولاً از جنس پلاستیک سخت و سبکی هستند و به وسیله تعدادی بند روی پا فیکس می‌شود و شل کردن بندها می‌توانید اسپلینت را خارج کنید. باید بدانید که اسپلینت‌های پا و دست باید توسط مراکز ارتوپدی فنی مثل کلینیک کوشا در تهران ساخته بشوند.

تفاوت بریس پا با اسپلینت پا

بریس‌ پا برای اصلاح و درمان انحرافات زانو مثل زانوی پرانتزی، زانوی ضربدری و عقب زدگی زانو استفاده می‌شوند و اکثر بریس‌های اصلاحی برای زانو هستند و مچ پا را تحت تأثیر قرار نمی‌دهند در صورتی که اسپلینت پا صرفاً برای مراقب و حمایت از پا و مچ پا ساخته می‌شوند و به اصلاح و درمان کمکی نمی‌کنند.

همچنین بریس‌های پا ساختار پیچیده‌تری نسبت به اسپلینت‌های پا دارند و هزینه‌ بریس‌ پا هم بیشتر از اسپلینت پا می‌باشد و دلیل آن استفاده از مواد گران‌تر و زمان‌بر بودن آن است.

هدف تهیه و استفاده از آتل و اسپلینت

هدف اولیه از تهیه و استفاده از آتل و اسپلینت، حمایت و مراقب از ناحیه آسیب دیده تا زمان بهبودی است و به طور غیر مستقیم آتل یا اسپلینت روی کاهش درد، تورم و جلوگیری از آسیب‌های بیشتر به بافت و مفاصل دیگر بدن کمک می‌کند.

چه زمانی از اسپلینت پا و مچ استفاده می‌شود؟!

افراد ممکن است بعد از اینکه دچار حادثه و تصادفی شدند یا در حین کار دچار سقوط و لغزش شده باشند یا موقع انجام ورزش‌های گوناگون دچار شکستگی و پاری رباط‌های پا بشوند و این زمان است که دکتر به این افراد پیشنهاد می‌کند تا زمان بهبودی و تثبیت ناحیه آسیب دیده از آتل یا اسپلینت و مچ استفاده کنند. به صورت موردی به موارد استفاده آن اشاره می‌کنیم:

• رگ به رگ شدن‌های جزءی
• دررفتگی یا شکستگی استخوان
• پارگی رباط و ماهیچه‌ها
• برای سکین دردهای مفصلی

شما برای درمان به‌طور کامل نیاز دارید که پا به مدت طولانی بی حرکت باقی بماند، آتل یا اسپلینت پا و مچ بهترین گزینه شماست اما به این نکته توجه داشته باشید که اگر دچار آسیب‌های شدید شده‌اید بهتر است گچ را گزینه اول خود در نظر بگیرید.

انواع آتل یا اسپلینت پا

انواع مختلفی از آتل یا اسپلینت پا وجود دارد ممکن است پزشک برای مچ پای شما بخواهد از یک آتل پشت مچ پا که درون بوت یا کفش جا بشود برای راه رفتن شما استفاده بکند یا از نوع اسپلینت پایی استفاده کند که پنجه پای شما را هم پوشش قرار بدهد.

در انواع آتل یا اسپلینت پا از مواد و ضخامت‌های متفاوتی استفاده می‌شود تا متناسب با ناحیه آسیب دیده بتواند درمان آن کمک کند. در ادامه با ۴ نوع از آتل‌ها یا اسپلینت‌های پا آشنا می‌شوید.

اسپلینت استاتیک

این نوع آتل همانطور که اسم آن مشخص است یک اسپلینت ثابت است و هیچ قسمت متحرکی ندارد. تمام اسپلینت‌ها ناحیه آسیب دیده را پشتیبانی می‌کنند و بی‌حرکت نگه داشتن و درمان آن کمک می‌کنند اما اسپلینتت استتاتیک به طور کامل از حرکت آن جلوگیری می‌کند.

اسپلینت پویا

یک اسپلینت پویا با اینکه از عضو آسیب دیده حمایت و محافظت می‌کند اما هدف اصلی این آتل کمک به حرکت کنترل شده است. همین امر به دکتر و فیزیوتراپ کمک می‌کند تا بتوانند دامنه حرکتی پا را به مرور زمان افزایش بدهند.

 اسپلینت سریال

اسپلینت سریال زمانی استفاده می‌شود که پزشک بخواهد مرتب آتل را خارج کند و آن‌را تنظیم کند چون این نوع اسپلینت باعث افزایش طول پا فرد برای افزایش دامنه حرکتی فرد بکار برده می‌شود.

اسپلینت پیشرفته

این اسپلینت هم مانند مابقی اسپلینت‌ها ناحیه آسیب دیده را در جای خود نگه‌می‌دارد و هدف از استفاده اسپلینت پیشرفته کمک به تغییر موقعیت اسپلینت برای تحریک عضو آسیب دیده و افزایش دامنه حرکتی آن است.

همچنین هدف دیگر آن اعمال مقداری فشار برای کشش طولانی مدت مفصل و ماهیچه برای بهبود حرکت غیرفعال هر فرد است.

روش مراقبت از اسپلینت پا و مچ

در ادامه این مطلب متوجه خواهید شد که استفاده از آتل یا اسپلینت عوارض کمتری نسبت به گچ دارد، با اینکه هر دو آنها وظیفه مراقبت و حمایت از ناحیه و عضو آسیب دیده را برعهده دارند.

شما بهتراست برای اینکه از جمع شدن باکتری‌ها و درصورت وجود زخم برای اینکه بیماری و عفونت وارد زخم نشود به صورت منظم اسپلینت پا و مچ خود را تمیز کنید. همچنین تمیز نگه‌داشتن اسپلینت از مبتلا شدن فرد به بیماری‌های پوستی جلوگیری می‌کند.

نحوه تمیز کردن آتل یا اسپلینت پا و مچ

برای تمیز نگه‌داشتن آتل یا اسپلینت پا و مچ شما می‌توانید از یک پارچه تمیز و مرطوب استفاده کنید همپنین می‌توانید از یک مایع شوینده ملایم برای مرطوب کردن دستمال و پارچه تنظیف خود استفاده کنید و بعد از خشک شدن آن را در مجاور هوا قرار بدهید.

با اینحال شما باید از هر مرکزی که اسپلینت را تهیه می‌کنید، از همانجا بپرسید که به چه شکل باید اسپلینت خود را تمیز کنید تا بهترین راهنمایی را به شما بدهند چون روش شستشوی هر نوع از اسپلینت‌ها متفاوت است.

تفاوت بین گچ و اسپلینت

اصلی‌ترین و مهم‌ترین تفاوت بین گچ و اسپلینت این است که گچ کل ناحیه آسیب دیده را پوشش می‌دهد و از حرکت و آسیب بیشتر جلوگیری می‌کند چون از تحرک بیشتر ناحیه آسیب دیده جلوگیری می‌شود به بهبود آن کمک میکند.

درصورتی که آتل یا اسپلینت به راحتی قابل جابه‌جایی است و هر زمانی که فرد بخواهد می‌تواند اسپلینت را خارج کند یا آن را بپوشد.

معایب و عوارض گچ

با اینکه گچ به تثبیت بهتر ناحیه آسیب دیده کمک می‌کند و در بهبود شکستگی استخوان‌ بهتر عمل می‌کند اما احتمال دارد به عوارضی چون ایجاد زخم و سوزش، سندرم کمپارتمان ، عفونت‌های پوستی و درماتیت مبتلا بشوید.

نکاتی درباره تهیه و استفاده از آتل یا اسپلینت پا و مچ

نکات زیر با مشورت از خانم دکتر منصوری متخصص ارتوپد کلینیک کوشا نوشته شده است:

1. نباید از اسپلینت به طور مرتب و شبانه روز استفاده شود ممکن است باعث سفتی و خشکی مفصل بشود
2. ما در کلینیک کوشا به مراجعه کنندگان‌مان پیشنهاد می‌کنیم که شب‌ها از اسپلینت یا آتل پا و مچ استفاده نکنند
3. بعد از برداشتن اسپلینت باید تمرینات مچ و انگشت شستت را انجام دهید تا از سفتی مفصل جلوگیری شود.
4. نباید از اسپلینت فرد دیگری استفاده کنید یا اجازه دهید فرد دیگری از آتل یا اسپلینت شما استفاده کند.

تمام موارد بالا به این بستگی دارد تا پزشک شما چه دستوری داده باشد پس قبل از تهیه با پزشک درباره تهیه آتل یا اسپلینت پا و مچ مشورت کنید.

چه زمانی نباید از اسپلینت پا و مچ استفاده کرد

• اگر آتل یا اسپلینت پا و مچ باعث درد شد
• بعد از اینکه زمان درمان شما با اسپلینت پا تمام شده یا فرسوده و ناکارآمد شده باشد
• باعث شود که بدن دچار قرمز شود (به دلیل استفاده ازمواد غیر حساسیت زا احتمال اینکه آتل یا اسپلینت باعث این مورد شود بسیار کم است)

از کجا می‌توانیم آتل یا اسپلینت تهیه کنیم؟!

همانطور که در بالا به آن اشاره کردیم نباید آتل یا اسپلینت را از لوازم پزشکی‌ها یا دروخانه و به صورت آماده خرید، باید ساخت آن‌ها را به مراکز ارتوپد مثل کلینیک ارتوپدی فنی کوشا در تهران بسپاریم.

کلینیک کوشا با وجود متخصصین با تجربه و با استفاده از بروزترین لوازم و تجهیزات آماده ارائه خدماتی چون ساخت اسپلینت دست و پا، پروتزهای پا و دست، بریس‌های اصلاحی-نگه‌دارنده زانو، کفش و کفی دیابتی و طبی و… در شهر تهران می‌باشد.

برای اینکه به خدمات و مقالات رایگان این مجموعه دسترسی داشته باشید، می‌توانید عبارت زیر را در گوگل جستجو کنید:

کلینیک ارتوپد فنی کوشا